لاوان و پرسی بەها توێژینەوەیەکی مەیدانییە لە هەرێمی کوردستان - د. عیزەدین; زیاد هەردی (گۆڤاری ئەکادیمیای کوردی, 2024)
بەهاکان بۆ تاک و کۆمەڵگە گرنگن، بە تایبەتی بۆ لاوان، چونکە توانای ڕووبەڕووبوونەوەی قەیرانەکانی پێ دەبەخشێت و ڕۆڵ دەبینێت لە داڕشتنی کەسایەتیی لاو و دانانی ئامانجەکانی لە چوارچێوەیەکی پێوەریی دروستدا. ئامانجی سەرەکیی ئەم توێژینەوەیە بریتییە لە دەستنیشانکردن و ڕیزبەندی گرنگترین بەهاکانی لاوان و ئاستی وابەستەبوونیان بە بەهاکانەوە لە هەرێمی کوردستان، هەروەها زانینی جیاوازیی تێڕوانینی لاوان بۆ بەهاکان بە پێی گۆڕاوەکانی توێژینەوە کە بریتین لە: ڕ هگه ز، تەمەن، ئاستی خوێندەواری، باری كۆمه ڵای هتی، پیشە، جۆری خانوو و داهاتی مانگانەی خێزا ن. ئەم توێژینەوەیە توێژینەوەیەکی چەندایەتییە، تیایدا میتۆدی ڕووپێویی كۆمه ڵایه تی ب ه ڕێگ هی نموون ه بەکار هاتووە. کۆمەڵگای توێژینەوەکە بریتییە له ه هموو ئەو لاوانەی تەمەنیان لە نێوان " 18 - 35 " ساڵیدایە، کە دانیشتووی هەرێمی کوردستانن. جۆر و قەبارەی نموونەکە بریتییە لە نموون هی مەبەستدار له جۆری ’’بەردەست’’ بە قەبارەی ) 508 ( لاو. ڕاستێتیی ئامرازی پێوان هكردن بریتیی ه ل ه ) 91.40 %(، لەگەڵیدا جێگیریی پرسیارنامەکە ) 0.849 (یە. ئەنجامەکانی توێژینەوەکە بە پێی چەند تەوەرێک خراونەتە ڕوو، کە گرنگترینیان بە ڕیزبەندیی لاوان و بەهاکانی )کۆمەڵایەتی، ئایینی، جوانیناسی، مەعریفی، ئابووری و سیاسی( بوو. هەروەها هیچ جیاوازیی هكی ئاماژه داری ئاماری ل ه نێوان تاك هكانی نموونه به پێی گۆڕاوه كانی )ڕ هگه ز، تەمەن، ئاستی خوێندەواری، باری كۆمه ڵایه تی، پیشە، جۆری خانوو و، داهاتی مانگانەی خێزا ن( س هباره ت ب ه پرسی بەها لای لاوان نییه ، به ڵام جیاوازیی ئاماژه داری ئاماری به پێی گۆڕاوی ’’شوێنی نیشت هجێبوون’’ هه ی ه و جیاوازیی هك هش بۆ ئ هو لاوان هی دانیشتووی شاری ’’دهۆک’’ن؛ ده گه ڕێته وه ، وات ه ئ هوان زیاتر وابەستەن بە بەهاکانەوە.